‫دوشنبه، شانزدهم ژانویه سال ١٩٧٨.
‫ما آن موقع از گوریل‌های کوهی ‫در رواندا، آفریقا فیلمبرداری می‌کردیم.
‫اولین نشانه‌ی خطر سربازی بود ‫که علامت داد تا توقف کنیم،
‫وقتی راننده او را نادیده گرفت ‫و از کنارش رد شد،
‫تفنگش را پر کرد ‫و به هوا شلیک کرد.
‫یه صدای بنگ اومد،
‫صدای رد شدن گلوله از کنارمون، ‫مثل فیلم‌های سینمایی.
‫و من گفتم: «چه... چه خبره؟»
‫و از گوشه پیچیدیم ‫و یه نگهبان مسلح اونجا ایستاده بود.
‫ده دقیقه بعد،
‫یک لندرور به سمت ما آمد،
‫وسط راه را مسدود کرد، ‫پس مجبور شدیم متوقف بشویم.
‫راننده بسیار خشمگین بود ‫که ما حق فیلمبرداری نداشتیم.
‫ما جواز نداشتیم، ‫با دفتر پارک هماهنگ نکرده بودیم،
‫با گوریل‌های مرده فیلمبرداری می‌کردیم.
‫کماندوها در ادامه‌ی راه، ایست بازرسی دارند،
‫پس راه فراری نداریم.
‫[مرکز تلویزیون]
‫سعادت یک دوران حرفه‌ای طولانی...
‫در ساختن برنامه‌های تاریخ طبیعت ‫نصیب من بوده.
‫اما یک سریال بود که همه‌چیز رو تغییر داد.
‫[در سال ١٩٧٦، ‫دیوید اتنبرو عازم بلندپروازانه‌ترین...]
‫[سفر فیلمبرداری حیات وحش می‌شود ‫که تا آن زمان انجام شده بود.]
‫زندگی بر روی زمین.
‫دریاچه ماگادی در دره‌ کافتی شرق آفریقا...
‫به نظر من، نامساعدترین محیطی هست ‫که می‌شناسم.
‫[پیش از این، ‫هرگز چیزی در این مقیاس سابقه نداشته است.]
‫زندگی بر روی زمین ‫یه مکاشفه بزرگ بود.
‫مردم تا اون موقع هیچی مثلش ندیده بودن.
‫مخاطب رو به مناطقی از جهان طبیعت می‌برد...
‫که اصلا به ذهنشون خطور نکرده بود.
‫زندگی بر روی زمین، ‫موجودات و مکان‌ها رو...
‫برای اولین‌بار در تصاویر رنگی ‫به خونه‌ی مردم آورد.
‫مردم شگفت‌زده بودن.
‫زندگی بر روی زمین، استانداردهای ‫فیلمسازی تاریخ طبیعی رو بالا برد.
‫همه‌چیز بعد از اون تغییر کرد.
‫جنگل بارانی آمریکای جنوبی،
‫غنی‌ترین و متنوع‌ترین گردهمایی ‫موجودات زنده در جهان.
‫گمونم چیزی که قصد انجامش رو داشتیم...
‫تعریف کردن بزرگ‌ترین داستان کل دنیا بود.
‫این واقعا در زندگی من یه نقطه تحول بود.
.:: ارائـــه شـده توسـط وبســایت مووی شو ::. W W W . M O V I E S H O . C O M
‫[لندن، ١٩٦٩]
‫[دیوید به عنوان یکی از ‫مدیران ارشد بی‌بی‌سی مشغول به کار است.]
‫[اما او در حال نزدیک شدن به ‫نقطه تحولی در حرفه‌اش است.]
‫من فکر کنم برای ده سال...
‫مشغول سفر اکتشافی تاریخ طبیعی...
‫و کارگردانی فیلم و چنین چیزهایی بودم.
‫اون موقع بین تهیه‌کننده‌ها ‫به مقام ارشدی رسیده بودم.
‫من عملا کل عمرم رو در حال بالا رفتن ‫از پله‌های مدیریتی بی‌بی‌سی بودم،
‫از اوایل دهه‌ی ١٩٥٠.
‫ولی اصلا به اون اندازه لذت‌بخش نبود.
‫سوال این بود که چطور می‌تونم...
‫از بی‌بی‌س خارج بشم ‫تا مشغول ساختن یه سریال...
‫در دور دنیا بشم؟
‫من می‌خواستم سریالی بسازم ‫که روایتگر توسعه‌ی...
‫تاریخ حیات و تکامل باشه،
‫که از ساده‌ترین حیوانات شروع می‌شد ‫و ادامه پیدا می‌کرد...
‫تا در نهایت به بوزینه‌ها، ‫میمون‌های انسان‌نما و انسان‌ها می‌رسید.
‫و در این میان پرنده‌ها، حشرات ‫و غیره بررسی می‌شدن،
‫در ترتیب درست تکاملی‌شون.
‫آرزو داشتم این کار رو بکنم، ‫ولی نمی‌تونستم موقعیتم رو رها کنم.
‫همچنین می‌خواستم در واقع ‫مجری این مستند باشم.
‫می‌خواستم تهیه‌کننده و مجری‌اش باشم،
‫ولی نمی‌تونستم هم این کار رو بکنم ‫و هم بی‌بی‌سی دو رو مدیریت کنم.
‫البته، در حقیقت اون موقع، ‫من هر دو شبکه رو مدیریت می‌کردم،
‫به عنوان ناظر برنامه‌ها.
‫تنها مقامی که از این بالاتر بود، ‫مدیر کل بود،
‫و اون شغل ‫بیشتر درباره امور مالی و سیاستمدارها بود.
‫یه شب خیلی دیروقت اومدم خونه...
‫و یه پیام اضطراری بود که به دیو زنگ بزنم.
‫همون لحظه که اومدم ‫فورا باهاش تماس گرفتم.
‫پس شماره رو گرفتم. ‫گفتم: «دیو، من...»
‫گفت: «صبر کن، دارم میام اونجا.»
‫فکر کردم: «خدایا،
‫حتما یه اتفاق وحشتناک افتاده.»
‫با عجله اومد خونه...
‫و گفت: «دیک، من کامل درمونده شدم.»
‫«نمی‌دونم چیکار کنم یا چی بگم.»
‫«احتمالش هست که ازم بخوان ‫مدیر کل جدید بشم.»
‫و من گفتم: «خب؟»
‫«خب، نمی‌تونم که، می‌تونم؟»
‫گفتم: «نه، دیو، گمونم نمی‌تونی.»
‫«خدایا، البته که نمی‌تونم! ‫بشینم پشت میز؟»
‫«من عمرا بشینم پشت میز و...»
‫گفتم: «کاملا راست می‌گی. ‫الان نظر من رو می‌خوای؟»
‫گفت: «آره، نظر تو چیه؟»
‫گفتم: «باید کودن باشی ‫که این شغل رو قبول کنی.»
‫«باید کارهایی رو ادامه بدی که ‫در اون‌ها معرکه هستی...
‫و از انجامشون لذت می‌بری.»
‫نه، من اصلا مدیر کل خوبی نمی‌شدم.
‫مدیر کل شغل به شدت پرمسئولیتی داره...
‫با مهارت‌هایی که من ندارم.
‫من مهارت‌های سیاسی ندارم،
‫من ادراک سیاسی ندارم.
‫چیزهایی درباره مرغ‌های بهشتی می‌دونم،
‫ولی قطعا چیزی درباره نخست‌وزیرها نمی‌دونم.
‫در نهایت، اعلام کردم که قصد استعفا دارم.
‫و حالا می‌تونستم هفته بعدش بگم:
‫«نظرتون درباره یه مستند ‫از تکامل حیوانات چیه؟»
‫و اینطور شد که عازم شدم ‫تا زندگی بر روی زمین رو بسازم.
‫پس این واقعا در زندگی من نقطه تحول بود.
‫[بی‌بی‌سی - تلویزیون و رادیو] ‫[ورودی اصلی]
‫واحد تاریخ طبیعی در بریستول...
‫پیشگام ساخت فیلم‌های تاریخ طبیعی ‫برای تلویزیون بود،
‫با اختلاف زیاد.
‫بی‌بی‌سی بریستول.
‫من رفتم به بریستول ‫تا بگم اجازه گرفتیم که...
‫یه مستند تاریخ طبیعی ١٣ قسمتی بسازیم.
‫و البته که خبر خیلی خوبی بود.
‫و همچنین برای صحبت کردن درباره مستند ‫با تهیه‌کننده‌هاش.
‫که تهیه‌کننده ارشدشون کریس پارسونز بود،
‫و اون دبیر یه گروه بسیار باتجربه از...
‫تهیه‌کننده‌های تاریخ طبیعی بود.
‫جزء اصلی این پروژه،
‫این بود که باید جهانی باشه،
‫و در نتیجه ما می‌تونستیم ‫تمام جوانب
‫رفتار جانوری رو پوشش بدیم.
‫ساختنش سه سال طول می‌کشید...
‫و باید سراسر دنیا سفر می‌کردیم.
‫[پنجاه سال بعد، گروه سازندگان...]
‫[به دفاتری که سریال آنجا ساخته شد ‫بازمی‌گردند.]
‫وای.
‫[جین ولز] ‫[دستیار تهیه‌کننده]
‫کاملا عوض شده.
‫فکر کنم من اونجا می‌نشستم.
‫نقش من در زندگی بر روی زمین، ‫دستیار تهیه‌کننده بود.
‫اساسا منشی‌گری بود،
‫ولی همچنین شامل کلی سامان‌دهی می‌شد،
‫کسب اطمینان از ردیف بودن ‫پروازها و اقامت،
‫ملاقات با متخصص‌ها وقتی ‫در محل فیلمبرداری بودیم.
‫خب البته که اون موقع ‫خبری از ایمیل و کامپیوتر نبود.
‫یعنی...
‫اینطور بگم، ‫جوون‌های امروز اصلا باورشون نمی‌شه...
‫که ما اون موقع چطور باید کارهامون ‫رو سامان‌دهی می‌کردیم!
‫و معمولا باید هفته‌ها منتظر می‌موندیم ‫که جواب بگیریم.
‫اون موقع خیلی زمان می‌برد ‫که همه‌چی رو آماده کرد.
‫خدایا.
‫خاطرات زیادی رو زنده می‌کنه.
‫[پاملا جکسون] ‫[دستیار تهیه‌کننده]
‫هر چیزی که داشتیم تایپ شده بود.
‫فیلمنامه‌ها تایپ شده بودن.
‫برنامه فیلمبرداری تایپ شده بود.
‫همه‌جا، همه‌جا، همه‌جا کاغذ ریخته بود.
‫من و جین دائم با تلفن صحبت می‌کردیم،
‫تا امور رو هماهنگ کنیم،
‫و خیلی شلوغ بود.
‫وای. خیلی وقته اینجا نبودم.
‫[مایک سالیسبری] ‫[دستیار تولید]
‫شور و اشتیاق زیادی داشتیم...
‫وقتی این سریال برای اولین‌بار ‫به ما مطرح شد.
‫مشخصا قرار بود پروژه بزرگی باشه.
‫کار کردن در مرحله پژوهش‌های اولیه ‫برای زندگی بر روی زمین...
‫فرصت فوق‌العاده‌ای بود.
‫واقعا خیلی هیجان‌انگیز بود.
‫می‌دونی، مغزم پر شده بود از این اطلاعات.
‫هوم.
‫جالبه.
‫اینجا رو.
‫وای!
‫دیوید این ایده رو داشت که ‫نشون بده چطور...
‫حیوانات مختلف در جاهای مختلف دنیا...
‫تکامل پیدا کرده بودن.
‫ولی البته، ‫ما باید مثال‌هایی پیدا می‌کردیم...
‫از چیزی که درباره‌اش صحبت می‌کرد.
‫کجا می‌تونیم از این ماری که گفته ‫فیلمبرداری کنیم...
‫که هم در استرالیا و هم در نیکاراگوئه، ‫یا هر جا، وجود داره؟
‫پس وظیفه ما در تیم بریستول این بود.
‫فکر کنم برای بی‌بی‌سی ریسک بود.
‫فکر نکنم قبلا پروژه‌ای داشتن،
‫صد البته نه در این موضوع،
‫که اینقدر پرهزینه‌ و زمان‌بر بود.
‫یه کم نگران بودیم ‫چون هیچکس قبلا همچین کاری نکرده بود.
‫دیوید برای هر ١٣ قسمت ‫فیلمنامه کامل نوشت،
‫ولی البته که تهیه‌کننده‌ها سر خیلی چیزها ‫با دیوید بحث کردن.
‫مثلا لازمه این رو داشته باشیم؟
‫و چرا این رو مطرح نکرده و این حرف‌ها.
‫از قرار معلوم،
‫گاهی اوقات یه کم زیادی... ‫یه کم زیادی پرتنش می‌شد.
‫نگاه می‌کنه؟
‫گوش می‌کنه؟
‫هوم، از اون لحظات داشتیم.
‫یعنی باید یادتون باشه که اون کیه.
‫اون نفر اول بود، ‫آدم شماره یک بی‌بی‌سی.
‫حالا، اون می‌تونست خیلی جذاب باشه،
‫و عنصری از دودمان اتنبرو رو داشت...
‫که می‌تونست برای بقیه جذاب باشه،
‫ولی می‌تونست سرسخت هم باشه.
‫صبح به خیر، آقایون.
‫منتظر دوربین هستیم، درسته؟
‫وای، اومد.
‫بله. بله.
‫بله.
‫می‌خوای ژست متفکر بگیرم؟ ‫این رو خیلی خوب بلدم.
‫با توجه به این که... آره، بله.
‫خیلی خب، صاف بشین.
‫آروم بگیر.
‫من باید ١٣ برنامه یک ساعتی می‌نوشتم...
‫قبل اینکه یک ثانیه هم فیلمبرداری کنیم.
‫باید کل سریال رو طراحی می‌کردی...
‫که بدونی همه این چیزها رو می‌خوای.
‫اصلا خوب نیست که بری نیوزیلند...
‫و بعدش جمع می‌کردی و می‌رفتی ‫آفریقا یا هر جایی و می‌گفت:
‫«وای، باید اون چیزه تو نیوزیلند رو ‫فیلمبرداری می‌کردم.»
‫و این کار واقعا خیلی لذت‌بخش بود،
‫چون می‌دونم وقتی ‫پای کاغذ سفید نشستم، نوشتم...
‫برزیل، آمازون.
‫می‌رم آمازون.
‫و اینطور یه بلیت برای آمازون داشتم.
‫واقعا چه امتیاز بزرگی.
‫[فرودگاه هیترو لندن، ١٩٧٦]
‫دوران هواپیمای بزرگ، ‫هواپیمای مسافربری،
‫تازه رسیده بود.
‫و برای اولین‌بار در تاریخ ممکن بود ‫که بنویسی، مثلا،
‫ماه نوامبر قراره سیدنی باشم...
‫و بعدش در دسامبر می‌رم توکیو.
‫قبلا نمی‌شد همچین کاری کرد.
‫اولین سفر فیلمبرداری که من رفتم، ‫به مقصد آمریکای شمالی بود،
‫که خیلی ترسناک بود.
‫این سفر قرار بود شامل ‫کل آمریکای شمالی باشه،
‫و من پل ارتباطی تهیه‌کننده‌ها بودم.
‫در برنامه‌ریزی سفر چالش‌های بزرگی داشتیم.
‫همین سعی کردن که ‫یه گروه از آدم‌ها رو...
‫در زمان درست به مکان درست برسونی ‫خیلی استرس‌زا بود.
‫[ژوئن ١٩٧٧] ‫[گرند کنیون - آریزونا]
‫در اولین قسمت،
‫می‌خواستم مفهوم فسیل‌ها رو معرفی کنم.
‫می‌خواستم نشون بدم که ‫ما در زمان به عقب برمی‌گردیم.
‫و روش برگشتن در زمان در کره زمین،
‫اینه که سراغ سنگ‌های عمیق ‫و عمیق‌تر می‌ری، به اولین سنگ‌ها،
‫اولین سنگ‌هایی که رسوب کرده بودن.
‫رودخانه کلرادو،
‫به یاری باد و باران،
‫یک برش عظیم در ماسه‌سنگ‌ها ‫و سنگ‌های آهکی...
‫آریزونا ایجاد کرده.
‫اینجا، ما تقریبا ١٥٠ متر پایین‌تر ‫از لبه ژرف‌دره هستیم،
‫و به همین زودی سنگ‌ها ‫تقریبا ٢٠٠ میلیون سال قدمت دارن.
‫ایده این بود که از ما...
‫از ما فیلمبرداری می‌شد ‫که پایین‌ و پایین‌‎تر می‌ریم،
‫به اعماق گرند کنیون، ‫تقریبا یک کیلومتری پوسته زمین.
‫و برای این کار سوار الاغ شدیم.
‫ولی وقتی به راه افتادیم ‫من فهمیدم...
‫که در واقع حساسیتی دارم به...
‫گرد و خاکی که از پشم الاغ بلند می‌شه.
‫و تا رسیدیم به پایین‌ترین نقطه، ‫چشم‌های من تقریبا کامل بسته شده بودن.
‫و اینجا من تقریبا دو سوم ‫راه رو اومدم،
‫تقریبا یک کیلومتر پایین‌تر از لبه ژرف‌دره.
‫و اگه کریس پارسونز، که کارگردان بود،
‫مشخصا می‌خواست این بخش رو ‫اینطور تموم کنه که من بگم:
‫«خب، رسیدیم به اینجا، ‫به کف این سنگ‌ها. این سنگ‌ها،
‫اولین سنگ‌هایی هستن که...»
‫قرار بود لحظه اوجش باشه.
‫ولی وقتی واقعا رسیدیم اونجا، ‫من به زور می‌تونستم ببینم...
‫چون یه حساسیت نشون داده بودم.
‫سنگ‌های اینجا...
‫برای ٢٠٠٠ میلیون ساله که وجود دارن.
‫پس مجبور بودیم وارد ‫این لحظه اوج فوق‌العاده بشیم،
‫نمی‌شد نمای نزدیک ضبط کرد، ‫پس در نمای دور انجامش دادیم،
‫که هر فیلمسازی ببینه می‌گه:
‫«چرا رفته دور نشسته؟»
‫«اگه یه جا باید از ‫نمای نزدیک استفاده می‌کرد...
‫که لحظه اوج رو ثبت کنه، همین بود.»
‫برای سالیان سال، پنداشته می‌شد ‫که همه سنگ‌های این دوران...
‫بدون فسیل هستن.
‫چرا؟ به خاطر قدمت غیرقابل تصورشون بود...
‫که همه نشانه‌های حیات بینشون ‫له شده بود؟
‫یا واقعا حیات با موجوداتی آغاز شده بود ‫که اندازه کرم بودن؟
‫[جزایر قمر - آفریقا - ١٩٧٨]
‫یکی از اهداف مستند ما،
‫روایت داستان سیر تکامل حیات،
‫اولین جاندار مهره‌داری بود ‫که از دریا،
‫خاستگاه حیات، ‫به خشکی اومده بود.
‫و این یک ماهی عجیب‌غریب شناسایی شده بود...
‫به اسم تهی‌خار،
‫که به نظر ما خیلی مهم بود...
‫چون باله‌هاش پایه‌های گوشتی داشت،
‫و احتمالا اولین جانور مهره‌داری بود...
‫که از آب بیرون خزیده بود ‫و به خشکی اومد بود.
‫خیلی مشتاق بودیم که ازش فیلمبرداری کنیم.
‫ولی هیچ تهی‌خار زنده‌ای ‫قبلا فیلمبرداری نشده بود.
‫یکی از بزرگ‌ترین تحولات دهه ٥٠،
‫این بود که یه تهی‌خار زنده ‫در جزایر قمر پیدا شده بود،
‫در نزدیکی ساحل شرقی آفریقا.
‫خب، البته که باید ازش فیلم می‌گرفتیم.
‫پس رفتیم اونجا که سعی کنیم ‫پیداشون کنیم.
‫این آب‌ها تنها زیستگاه...
‫این ماهی خارق‌العاده و کمیاب هستن.
‫و مردمی که در اون روستای کوچیک ‫زندگی می‌کنن،
‫بزرگترین خبرگان دنیا در گرفتن ‫ماهی تهی‌خار هستن.
‫وقتی رسیدیم اونجا، ‫کودتا شده بود،
‫و دولت جدید به دیوید گفتن که...
‫مجوز فیلمبرداری‌اش رو رد کردن.
‫[راجر لانگ] ‫[صدابردار]
‫ولی دیوید با انرژی شگفت‌آوری ‫باهاشون وارد گفتگوی دیپلماتیک شد،
‫چیزهایی که برای بی‌بی‌سی دو یاد گرفته بود.
‫خیلی چرب‌زبان و عالی بود،
‫و اینکه به فرانسوی صحبت می‌کرد،
‫و محشر عمل کرد.
‫بعدش به ما اجازه داده شد ‫که بخش تهی‌خار رو انجام بدیم.
‫خوشبختانه، با وجود اینکه ‫یک انقلاب سیاسی رخ داده بود،
‫ما هنوز پیتر اسکونز رو داشتیم.
‫پیتر اسکونز یه فیلمبردار زیرآبی ‫خیلی شجاع و کمی دیوونه است.
‫خیلی زمان صرف کردیم در تلاش ‫برای فیلمبرداری از این جانور و...
‫و شکست خوردیم.
‫خب، یه کم افسرده شدیم ‫که اسکونز نتونسته بود...
‫چیزی پیدا کنه، ‫چون دلیل اصلی‌مون برای رفتن به اونجا بود.
‫رفتیم یه کافه، نوشیدنی خوردیم، ‫و روی دیوار...
‫می‌دونین، یه محفظه شیشه‌ای بود...
‫و داخلش یه تهی‌خار گنده بود.
‫و من رفتم و اون رو از دیوار برداشتم.
‫ماهی رو از محفظه درآوردیم...
‫و از اتنبرو فیلم گرفتیم که ‫اینطور ماهی رو نگه داشته بود.
‫بر اساس چیزهایی که از ‫عادات تهی‌خار زنده می‌دونیم،
‫که زیاد نیست،
‫به نظر می‌رسه که این باله‌های پشتی...
‫برای شنا کردن استفاده می‌شن،
‫ولی باله‌های جلویی ‫برای مانور استفاده می‌شن...
‫و به ماهی کمک می‌کنن تا ‫روی سنگ‌های کف دریا حرکت کنه...
‫که محل زیستش هستن.
‫و همه باله‌های پایه‌های گوشتی دارن.
‫بدون موفقیت در پیدا کردن تهی‌خار زنده،
‫تصمیم گرفتیم که ‫به محل فیلمبرداری بعدی‌مون بریم.
‫و همه‌مون اونجا رو ترک کردیم.
‫ولی پیتر اسکونز، فیلمبردارمون، ‫موند اونجا،
‫چون داشت از خفاش‌های فیلمبرداری می‌کرد، ‫از خفاش‌های میوه‌ها.
‫و روز دومی که اونجا بود، ‫یکی اومد...
‫و در اتاقش تو هتل رو زد و گفت:
‫«اون ماهی که خیلی دنبالش هستین پیدا شد.»
‫«یه ماهی‌گیر پیر ‫یکی از اون ماهی‌ها رو آورده...
‫و توی آب‌های لنگرگاه رهاش کرده.»
‫پیتر اسکونز رفت اونجا...
‫و این ماهی بی‌چاره اونجا بود،
‫به زور کف آب حرکت می‌کرد.
‫ولی زنده بود و تهی‌خار بود.
‫و این اولین‌بار ‫در تاریخ سیر تکاملی بود که...
‫این جانور مهم زنده فیلمبرداری شده بود.
‫نزدیک به ٣٥٠ میلیون سال پیش، ‫ماهی‌هایی با چنین باله‌هایی...
‫در دریاهای دنیا شنا می‌کردن.
‫بعضی از اون‌ها در آب‌های کم‌عمق، ‫نوادگانی به وجود آوردن...
‫که در نهایت به خشکی اومدن،
‫در حالی که نیاکان این جانور ‫به اعماق تغییرناپذیر آب رفتن،
‫و خودشون هم اونجا ‫بدون تغییر باقی مونن.
‫فکر کنم همه توی گروه، ‫احتمالا حتی در بریستول،
‫پیدا شدن تا فیلم تهی‌خار رو ببینن،
‫چون گرفتن فیلمش دستاورد بزرگی بود.
‫دستاورد بزرگی برای دیوید بود.
‫به نظرم این رو یکی از کلیدی‌ترین ‫عناصر روایت...
‫زندگی بر روی زمین می‌دید.
‫اولین‌باری بود که زنده ازش ‫فیلمبرداری شده بود،
‫ولی اون هم به زور.
‫از کودکی، من مجذوب دنیای طبیعت بودم،
‫و بسیار خوشبخت بودم که ‫تونستم از اوایل حرفه‌ام...
‫برنامه‌های حیات وحش می‌ساختم.
‫تاریخ طبیعت روی تلویزیون، ‫فکر کنم،
‫با اون محتوا، محتوای اکتشافی، ‫شروع شد...
‫که من انجام می‌دادم، ‫که اسمش کاوش باغ وحش بود.
‫این خیلی برای ما هیجان‌انگیز بود.
‫اولین‌باری که ‫این هیولای باشکوه رو رویت کردیم.
‫من در دانشگاه به عنوان زیست‌شناس ‫تحصیل کرده بودم.
‫تاریخ طبیعت حیطه کاری موردعلاقه من بود.
‫[کاوش باغ وحش]
‫اولین برنامه کاوش باغ وحش ‫یه همکاری...
‫بین بی‌بی‌سی و باغ وحش لندن بود.
‫و یه آقایی بود به اسم جک لستر...
‫که مسئول بخش خزندگان بود،
‫و من و اون با همدیگه به آفریقا رفتیم.
‫من اونجا بودم که فیلم رو کارگردانی کنم.
‫متاسفانه، بعد از ضبط اولین برنامه،
‫جک در جا به شدت مریض شد.
‫ولی خبرش به رادیو تایمز رسید،
‫و رئیس من، ‫رئیس کل تلویزیون گفت:
‫«خب، اتنبرو، تو تنها کسی هستی ‫که اونجا است،
‫خودت باید انجامش بدی.»
‫یادمه سریع گفت: ‫«پرسنل. بدون کارمزد.»
‫پس من مجبور شدم حضور پیدا کنم ‫چون هیچکس دیگه‌ای نبود.
‫پس، به طور کاملا ناخواسته، ‫من در تلویزیون ظاهر شدم.
‫اما به غیر از مارمولک‌ و آفتاب‌پرست‌،
‫موجودات جالب کوچک‌تر هم هستن که...
‫در این بخش از جنگل زندگی می‌کنن.
‫کاوش باغ وحش خیلی محبوب بود...
‫و سالیانه تا ١٩٦٣ پخش شد.
‫پس از این، من بیشتر دهه بعدی رو ‫پشت یه میز توی بی‌بی‌سی سپری کردم،
‫اما آرزو داشتم که ‫به فیلمبرداری حیات وحش برگردم.
‫وقتی بالاخره ‫به سراغ زندگی بر روی زمین رفتم،
‫یه جا بود که خیلی مشتاق بازدیدش بودم،
‫که یه بخش کلیدی از داستان تکامل بود.
‫در این جزایر آتشفشانی بود...
‫که شک و تردیدهای داروین ‫درباره پیدایش گونه‌ها...
‫برانگیخته شدن.
‫[مجمع‌الجزایر گالاپاگوس] ‫[اکوادور - ١٩٧٧]
‫بله، فیلمبرداری چالش‌برانگیزی بود، ‫و هنوز هم اونجا چالش‌برانگیزه.
‫یعنی، کار کردن در گالاپاگوس،
‫اونجا روی خط استوا قرار داره ‫و طاقت‌فرسا است.
‫رفتن به اونجا سخت بود، ‫ولی خیلی هیجان‌انگیز بود...
‫چون صد البته، برای هر کسی که ‫به تاریخ طبیعی علاقه‌مند باشه،
‫گالاپاگوس تقریبا یه مکان مقدسه.
‫اونجا بود که داروین برای اولین‌بار ‫عناصر این داستان رو دید،
‫داستانی که ما سعی داشتیم تعریف کنیم.
‫وقتی به اونجا می‌رسی، ‫صد البته که یه مکان جادوییه،
‫ولی فورا مشخص می‌شه که ‫اینجا با هر جای دیگه‌ای...
‫که قبلا دیدیم تفاوت داره،
‫چون حیوانات هیچ ترسی از انسان‌ها نداشتن.
‫ما معمولا تصور می‌کنیم که ‫خزندگان موجوداتی کند،
‫و خون‌سرد هستن،
‫ولی این دیدگاه بسیار نادرسته.
‫پرنده‌ها روی لونه‌هاشون نشسته بودن، ‫پرنده‌های دریایی،
‫و می‌تونستی بری سمتشون ‫و اون‌ها اصلا بهت توجه نمی‌کردن.
‫لاک‌پشت‌های غول‌پیکر، ‫که خیلی مورد توجه ما بودن،
‫صد البته، هرگز هیچ واکنشی ‫به ما نشون ندادن.
‫یعنی همینطوری... جاشون می‌نشستن.
‫ولی همین هم خیلی هیجان‌انگیز بود.
‫چیزی که جای نگرانی بود ‫همین موجودات گنده بودن،
‫که چندین کیلوگرم وزن داشتن،
‫یعنی، اون‌ها... اون‌ها اینقدری هستن.
‫و اون‌ها با چادر آشنایی نداشتن.
‫پس دور و بر طناب‌های چادر می‌گشتن،
‫و همینطوری می‌شد که ‫چادرها زمین می‌افتادن،
‫اگه مواظب نبودی.
‫ولی اون‌ها موجودات شگفت‌انگیز ‫و خیره‌کننده‌ای بودن.
‫دوشنبه، هفتم فوریه ١٩٧٧.
‫مرکز تحقیقاتی چارلز داروین،
‫خلیج آکادمی در گالاپاگوس.
‫ما به گودال گل‌ولای رفتیم...
‫و به محض شروع به کار، ‫باران گرفت.
‫زود، باران شدت گرفت.
‫به اردوگاه غرق در آب خود برگشتیم.
‫هیچ چیزی برای خوردن یا نوشیدن نداشتیم.
‫بعد شب مصیبت‌بار به دنبال بود،
‫کم‌جا، خیس و سرد ‫در این چادرهای کوچک.
‫صدای لاک‌پشت‌ها ما رو بیدار نگه داشت...
‫که اینطوری بودن.
‫
‫همچنین صدای عرعر الاغ‌ها.
‫و من با دیوید توی یه چادر بودم.
‫و وقتی خوابیدم، فکر کنم،
‫کنارم بود و داشتم به پشت سرش ‫نگاه می‌کردم.
‫صبح بیدار شدم. ‫پاهاش رو دیدم و گفتم:
‫«دیوید، چی شده؟»
‫گفت: «کنار صدای لاک‌پشت‌ها، ‫تو هم خیلی داشتی خروپف می‌کردی،
‫پس سعی کردم تا می‌تونم ازت فاصله بگیرم.»
‫[اوروک، عراق - ١٩٧٨]
‫می‌دونستیم فیلمبرداری در سراسر دنیا ‫برای پوشش دادن...
‫همه جنبه‌های داستان تکامل ‫قراره حتما چالش‌برانگیز باشه.
‫پنج هزار سال پیش،
‫شهرهای بزرگی به وجود اومده بودن ‫مثل اینجا، اوروک.
‫و در همین محوطه، ‫این پیدا شده.
‫قدیمی‌ترین نوشته شناخته‌شده.
‫البته، تاریخ زندگی، ‫تاریخ تکامل،
‫ناگریز با بشریت به اوج خودش می‌رسه.
‫و یکی از عناصر کلیدی ‫رفتارهای انسان...
‫زمانی بود که انسان‌ها یاد گرفتن ‫تاریخ خودشون رو ضبط کنن.
‫پس این هم باید در مستند نشون داده می‌شد.
‫پس ما رفتیم به عراق ‫تا این رو فیلمبرداری کنیم.
‫جای سختی برای رفتن بود،
‫دقیقا بعد از جنگ عراق بود.
‫از این که ما بریم اونجا ‫و فیلمبرداری کنیم خوششون نمی‌اومد.
‫و جان به من گفت: «مایک، ‫به نظر من تو باید اول از همه بری...
‫و مطمئن بشی که همه‌چی ‫درست پیش بره.»
‫«و اگه تو بیفتی زندان، ‫اونقدر جدی نیست که زندان افتادن...
‫دیوید جدی می‌تونه باشه.»
‫خلاصه، به محض رسیدن ‫گذرنامه‌ من توقیف شد.
‫ولی بعد از این که مهرهای مناسب رو خورد،
‫در نهایت پس گرفتمش.
‫بعدش دیوید و گروهش اومدن ‫و گذرنامه‌های اون‌ها رو هم گرفتن.
‫ولی من گفتم: «نگران نباشین. ‫فرایندش همینه.»
‫«همه‌چی روبه‌راه می‌شه.»
‫پس صبحش رفتم دفتر.
‫گفتم: «می‌خوام گذرنامه‌ها مهر بخورن.»
‫و یارو بهم گفت: «آها، یه لحظه، ‫یه کاری دارم.»
‫اون رفت و می‌دونی،
‫نیم ساعت گذشت و برنگشت.
‫پس من دزدکی دفتر رو جستجو کردم...
‫و مهر رو پیدا کردم ‫و اینجا رو مهر زدم،
‫و اونجا رو مهر زدم ‫و حواسم بود که کسی نبینه.
‫فکر می‌کردم: «وای، خدایا، ‫اگه مچم رو بگیرن چی می‌شه؟»
‫خلاصه، همه‌شون رو مهر زدم ‫و رفتیم.
‫بعدش خواستیم بریم اوروک...
‫با یه مینی‌بوس گرازه که اجاره کرده بودیم،
‫با یه راننده که همه‌اش خوابش می‌برد.
‫توی یه هتل خوب مستقر شدیم،
‫و یه تیپ از ارتش صدام حسین اومد ‫و گفتن:
‫«بیرون! بیرون! همه بیرون!»
‫«ما این هتل رو می‌گیریم.»
‫یه گردان سرباز بود، ‫همه‌شون تا دندون مسلح بودن.
‫راستش رو بخواین واقعا نگران‌کننده بود.
‫سعی کردیم توضیح بدیم ‫که اونجا اقامت رزرو کردیم ولی...
‫خب، نمی‌شه با ارتش صدام بحث کرد.
‫پس از اونجا بیرون انداخته شدیم.
‫پیشنهاد دادن که به یه هتل ‫همون نزدیکی بریم.
‫و یه توفان شن بلند شد، ‫یه توفان خیلی بد.
‫دوشنبه، بیست و چهارم آوریل ١٩٧٨.
‫اوروک.
‫یک توفان شن بزرگ به پا شده است ‫و برق شهر قطع است.
‫در نور شمع و خفه در گرد و غبار می‌خوابیم.
‫توفان رد شد و فردا صبحش ‫رفتیم اوروک.
‫و سکانس لوح نوشتاری باستانی ‫رو فیلمبرداری کردیم.
‫این لوح بیش از پنج هزار سال پیش ‫پخته.
‫حالا، برای نخستین بار،
‫یک فرد می‌تونست به طور مستقل از...
‫وجود یا حضور خودش، ‫اطلاعات منتقل کنه.
‫من کل مدت توی عراق مضطرب بودم...
‫چون واقعا معلوم نبود ‫چه اتفاقی ممکنه بیفته.
‫و آره، خیلی خوشحال بودم که ‫سوار پرواز برگشت شدم.
مووی شو W W W . M O V I E S H O . C O M
‫ما می‌خواستیم طبیعت رو ‫جوری نشون بدیم که تا به حال دیده نشده بود.
‫ولی سوال این بود که ‫چطور فیلمش رو بگیریم؟
‫هر چند ماه یه بار ‫یه پیشرفت جدید به وجود می‌اومد،
‫یه دستگاه جدید که اجازه می‌داد ‫تصاویر بهتری ثبت کنی.
‫ما از جدیدترین ‫دوربین‌های حرکت آهسته استفاده کردیم.
‫این دوربین به ما اجازه می‌ده...
‫تا با نرخ فریم ١٠ هزار فریم بر ثانیه ‫فیلمبرداری کنیم.
‫پول این رو داشتیم که ماکروبنچ‌ها ‫رو توسعه بدیم،
‫پریسکوپ‌ها رو.
‫این تجهیزات شگفت‌انگیز،
‫فیلم خام سریع و عدسی‌های بلند سریع.
‫ما در مزیت این رو داشتیم که ‫چیزهایی رو ضبط کنیم...
‫که ضبطشون قبلا ممکن نبود.
‫- سلام پیتر. ‫- سلام سو.
‫و همه این تجهیزاتی که اینجا هستن،
‫این بخش‌هاشون چیه؟
‫خب، بیشتر بخش‌های درخشان ‫تجهیزات نورپردازی هستن.
‫یک سیستم بزرگ‌نمایی بسیار نزدیک ‫پیچیده داریم،
‫و کل این تجهیزاتی رو تشکیل می‌ده...
‫که بیش از ٢٠٠ کیلوگرم وزن داره.
‫و یکی از مشکلات این سفر همین مسئله است.
‫ما تقریبا با دو تن تجهیزات سفر می‌کردیم.
‫کار کردن با قورباغه‌ها می‌تونه ‫خیلی چالش‌برانگیز باشه.
‫برای یه مدت طولانی، ‫اون‌ها اصلا هیچ کاری نمی‌کنن،
‫و بعدش یهو یه کاری می‌کنن ‫مثل بیرون پریدن از قاب.
‫پس خیلی اعصاب‌خردکن هستن.
‫و جاه‌طلبانه‌ترین مورد، فیلمبرداری...
‫از رویداد نادر زایمان قورباغه‌ی نر بود.
‫قورباغه‌ها روش‌های مختلف زیادی دارن...
‫برای حل کردن مسئله ‫مراقبت از بچه‌هاشون.
‫قورباغه داروین، به اسم راینودرما،
‫چون یه جور پوزه داره، ‫یه پوزه نوک‌دار.
‫قورباغه ماده تخم‌گذاری می‌کنه،
‫قورباغه نر تخم‌ها رو برمی‌داره ‫و توی دهنش می‌ذاره،
‫و اون‌ها رو پرورش می‌ده.
‫هر نر ممکنه یک دوجین تخم برداره ‫ولی اون‌ها رو قورت نمی‌ده.
‫به جای این، تخم‌ها وارد کیسه صوتی می‌شن،
‫که پایین گلوی قورباغه است،
‫و اونجا پرورش پیدا می‌کنن ‫و تکون می‌خورن.
‫و در نهایت،
‫و لحظه کلیدی همینه،
‫یه بچه قورباغه بیرون پرت می‌کنه.
‫قورباغه نر دهنش رو باز می‌کنه...
‫و این نوزاد کوچولو می‌پره بیرون.
‫خب، اگه بتونی ضبطش کنی ‫نمای فوق‌العاده‌ایه.
‫پس از یه فیلمبردار،
‫یه فیلمبردار به ویژه صبور، ‫خواستیم این نما رو ضبط کنه.
‫پس، راجر جکمن، که من این کار ‫وحشتناک رو بهش دادم،
‫باید به طور دائم این موجود لعنتی ‫رو نظاره می‌کرد.
‫من پسر تازه‌کاره بودم. ‫فقط ٢١ سالم بود.
‫پس ازم خواستن که این رو فیلمبرداری کنم.
‫اگه از چیزی مثل قورباغه داروین ‫فیلمبرداری می‌کنی،
‫چیزی که کلا چند سانتی‌متره،
‫غیرقابل تصوره که توی جنگل انجامش بدی،
‫چون دائم حرکت می‌کنه.
‫پس باید یه جوری محدودش کنی.
‫من یه استودیو موقت توی ‫اتاق پذیرایی خونه مادربزرگم درست کردم.
‫و شروع کردم به انتظار کشیدن ‫برای اون لحظه.
‫نمی‌دونستم چقدر قراره طول بکشه.
‫پس این پسر بی‌چاره می‌شینه ‫و به قورباغه زل می‌زنه،
‫با خودش می‌گه: «خیلی خب، من اینجام. ‫نظرت چیه بچه رو بندازی بیرون؟»
‫ولی این کار رو نکرد.
‫و قورباغه رو تحت نظر داشت، ‫روز بعد روز بعد روز،
‫و بعد روز.
‫دیگه راستش رو بگم ‫داشتم خیلی خسته می‌شدم.
‫به اندازه کافی نمی‌خوابیدم.
‫از دوست‌هام درخواست کردم، ‫برادرم دخیل شد،
‫چند نفره دیگه، ‫آدم‌هایی که شیفت می‌ایستادن...
‫و حواسشون بهش بود ‫تا من بتونم استراحت کنم.
‫فکر کنم چهاردهمین یا پانزدهمین روز بود.
‫همینطور تصادفی متوجه شدم ‫که قورباغه یه کم فرق کرده.
‫شروع کردم به فیلمبرداری،
‫و اون یه لحظه رو فیلم گرفتم، ‫فقط یک یا دو ثانیه فیلم.
‫و همین بود. همین شکلی.
‫بچه قورباغه در اومد، تو یه لحظه.
‫در نهایت، فقط یه نما ضبط کردم.
‫دوباره این زایمان شگفت‌انگیز رو ‫نشون می‌دیم، در حرکت آهسته.
‫این صحنه نماد کلی از زندگی بر روی زمین بود.
‫تلاش بسیار زیادی...
‫که برای ثبت لحظات بسیار کوچیکی ‫از زندگی حیوانات می‌شد.
‫زندگی بر روی زمین ‫زمانی ساخته شد...
‫که تحولات بزرگی ‫در تلویزیون در حال رخ دادن بود،
‫پس فرصتی داشتیم که واقعا ‫مخاطب رو تحت‌تاثیر قرار بدیم.
‫مردم یادشون می‌ره که تا اون موقع،
‫بیشتر مردم این کشور،
‫یا هر جای دنیا،
‫تلویزیون‌های سیاه و سفید داشتن. ‫همه‌اش همین بود.
‫خدمات تلویزیون بی‌بی‌سی.
‫از استودیو ای با شما هستیم. ‫الکسندرا پالس،
‫یه برنامه دیگه از سری برنامه‌های...
‫آزمایشی از مخابره‌های رنگی ما.
‫بی‌بی‌سی دو ‫سیاه و سفید شروع شد،
‫ولی مسئولیت معرفی تلویزیون رنگی رو داشت،
‫و این گام بزرگی بود،
‫و نیازمند فرستنده‌های جدید، ‫دوربین‌های جدید،
‫ خیلی هیجان‌انگیز بود .
‫اولین‌باری بود که تلویزیون رنگی داشتیم،
‫و صحنه‌های فیلمبرداری خیلی بزرگ بودن.
‫از نظر اندازه مثل یخچال بودن.
‫و من این وظیفه رو داشتم ‫که مردم رو متقاعد کنم...
‫تلویزیون رنگی چیز شگفت‌انگیزیه.
‫بالاخره صحنه‌های فیلمبرداری ‫خیلی پرهزینه بودن.
‫ولی ته دلم می‌دونستم ‫سریالی که واقعا قراره...
‫این کار رو بکنه، سریال تاریخ طبیعی ما بود.
‫یعنی زیباترین موجودات...
‫و جالب‌ترین رفتارها ‫که تا به حال فکرش هم نکردین.
‫می‌تونیم این رو پوشش بدیم،
‫چون هیچی با زرق و برق ‫تلویزیون رنگی قابل مقایسه نیست...
‫اگه می‌خواستی یه حشره زیبا نشون بدی،
‫یه پرنده زیبا.
‫فیلمبرداری سریال سه سال طول کشید،
‫و در بیش از صد محل ‫دور دنیا انجام شد.
‫و زندگی در سفر هرگز کسالت‌آور نبود.
‫[دهانه انگورونگورو] ‫[تانزانیا - ١٩٧٨]
‫تا این موقع، ‫تصاویر بسیار کمی از شیرها...
‫در طبیعت ضبط شده بود،
‫و هیچکس نتونسته بود از ‫شکار شیر کامل فیلم بگیره.
‫پس ما خیلی مشتاق بودیم که ‫این کار رو برای اولین‌بار انجام بدیم.
‫جمعه، بیست و هفتم اکتبر ١٩٧٨،
‫دهانه انگورونگورو، تانزانیا.
‫عصر رفتیم تا اطراف رو نگاه کنیم،
‫ولی شیرهایی که ازشون فیلم گرفتیم ‫کاری نمی‌کردن.
‫پدیده بنیادی دهانه است،
‫و گله‌های عظیم کل یالدار، ‫بیست هزار یا بیشتر.
‫جان من رو مسئول این کرده ‫بود، به این حرف که...
‫ما می‌خوایم بهترین شکار شیر ‫رو برای زندگی بر روی زمین ضبط کنیم.
‫شکار مشارکتی رو نشون بدیم ‫و اینکه چطور شیرهای ماده...
‫کارهای متفاوت برای گرفتن ‫شکارشون انجام می‌دن.
‫می‌دونی، قشنگ ساز و کارش معلوم باشه.
‫خیلی هیجان‌زده بودم که مشارکت کنم.
‫زندگی بر روی زمین دو بار سعی کرده ‫بودن که شکار شیر ضبط کنن و موفق نبودن.
‫پس، اصلا هیچ فشاری روم نبود!
‫ما یه گروه چهار نفره بودیم.
‫جان اسپارکس بود، تهیه‌کننده ارشد، ‫لندرورم رو می‌روندم،
‫و توی اون یکی ماشین مایک سالیسبری بود،
‫با مارتین ساندرز.
‫اینطور بود که یه گله شیر بودن،
‫و تقریبا هر روز هر روز ‫در یک الگو شکار می‌کردن.
‫صبح زود بود. ‫خورشید تازه طلوع کرده بود،
‫و همه شیرها رفتن بین علفزار،
‫و کل‌های یالدار رو دنبال کردن ‫و بعد متوقف شدن.
‫و در همون حال، ‫من به سمت راست رفته بودم.
‫گفتم: «می‌دونی، مارتین، ‫اگه دیدیم شکار شروع کرد،
‫اگه ماشین رو ببرم عقب ‫که دوربینت به سمت اون باشه،
‫اون احتمالا از ماشین به عنوان یه جور...
‫پوشش استفاده می‌کنه.»
‫و همونطور، یکی از ماده‌ها، ‫شیر ماده اصلی،
‫مستقیم اومد سمت ما، ‫دور ما چرخید،
‫و از اون یکی سمت چشمش رو دوخت ‫به کل یالدار.
‫و تله آماده بود.
‫و جادوی مطلق بود،
‫چون از ماشین به عنوان پوشش ‫استفاده کرد،
‫و نزدیک‌تر و نزدیک‌تر شد.
‫مارتین داشت کیف می‌کرد. ‫می‌گفت: «خدایا، معرکه است!»
‫سعی می‌کرد فوکوس رو حفظ کنه، ‫چون داشت نزدیک‌تر و نزدیک‌تر می‌شد.
‫مارتین گفت: «همچین نمایی رو ‫آدم یه بار تو عمرش می‌تونه بگیره.»
‫«این معرکه است.»
‫و وقتی حس کرد به اندازه کافی ‫نزدیک شده، حمله کرد،
‫کل‌های یالدار ترسیدن و مستقیم رفتن ‫سمت گله شیرها،
‫و کامل غوغا به پا شد. ‫شگفت‌انگیز بود.
‫کل‌های یالدار گیج و هراسان ‫به عقب و جلو می‌رفتن،
‫و شیرهای ماده وقت داشتن ‫که شکارشون رو انتخاب کنن.
‫یادمه که برگشتم اردوگاه، ‫همه سرشار از هیجان بودن،
‫گفتن: «گرفتیمش!»
‫خیلی خوشحال بودن،
‫مثل هر فیلمبردار تاریخ طبیعی...
‫که می‌دونه چیزی رو برای اولین‌بار ‫ضبط کرده.
‫و می‌دونستن این بهترین شکار شیری بود،
‫حقیقی‌ترین شکار شیر،
‫که تا اون روز از تلویزیون پخش شده بود.
‫بعد از ماه‌ها برنامه‌ریزی،
‫برای یکی از آخرین فیلمبرداری‌ها ‫به رواندا سفر کردیم.
‫اصلا نمی‌دونستیم قراره شاهد چی باشیم،
‫یا چقدر به از دست دادن همه‌چیز ‫نزدیک می‌شیم.
‫ولی یه میمون انسان‌نما وجود داره...
‫که تقریبا تمام وقتش رو ‫روی زمین سپری می‌کنه.
‫اینجا زندگی می‌کنه، سه کیلومتر بالا،
‫در دامنه‌های آتشفشان‌های آفریقای مرکزی،
‫در مرزهای رواندا و زئیر.
‫گوریل.
‫[چیزی که خواهید دید یکی از ‫مشهورترین لحظات تاریخ تلویزیون است.]
‫یه نگهبان بالای اون درخت نشسته، ‫و من رو دیده.
‫معنا و درک متقابلی که در...
‫رد و بدل نگاه با یه گوریل هست...
‫با هیچ حیوان دیگه‌ای وجود نداره.
‫ما خیلی مشابه هستیم.
‫ما دنیا رو مثل اون‌ها می‌بینیم.
‫مسئولیت قسمت دوازدهم برنامه ‫دست من بود،
‫که درباره نخستی‌سانان بود،
‫که داستان واقعا درباره نوآوری...
‫نخستی‌سانان با انگشت شست تقابل‌پذیر بود،
‫که در چنگ زدن بهشون دقت می‌داد،
‫و همچنین این قابلیت رو به بوزینه‌ها می‌داد ‫که از شاخه‌ها آویزون بشن.
‫اگه بتونی این کار رو بکنی، ‫اون رو بگیری، اگه بتونی چنگ بزنی،
‫می‌تونی یه ابزار رو بگیری.
‫ولی اگه بتونی یه ابزار رو بگیری، ‫می‌تونی خودکار به دست بگیری.
‫پس یکی از لحظات کلیدی ‫در رشد انسان بوده.
‫و جان اسپارکس، ‫که کارگردان برنامه بود،
‫گفت: «با گوریل‌ها انجامش می‌دیم.»
‫و من گفتم: «ولی گوریل‌ها خیلی بزرگن.»
‫«یعنی، چطور می‌خوایم توی طبیعت ‫بهشون نزدیک بشیم؟»
‫و گفت: «درباره یه زن استثنایی ‫به اسم داین فوسی شنیدم،
‫که رابطه خارق‌العاده‌ای با گوریل‌ها داره.»
‫«با اون مثل یکی از خودشون رفتار می‌کنن.»
‫تدارک دیدن این سفر خیلی چالش داشت.
‫باید به داین فوسی نامه می‌نوشتیم،
‫و حداقل سه هفته طول می‌کشید ‫که نامه‌ها به دستش برسن،
‫و بعدش هم البته ‫اون باید جواب می‌داد،
‫و باید سه هفته دیگه هم منتظر می‌موندیم ‫که جواب بیاد.
‫داین فوسی زن خارق‌العاده‌ای بود،
‫که با صبر به‌سزایی ‫درباره گوریل‌ها پژوهش می‌کرد.
‫اون کنار گوریل‌ها نشست، ‫به مدت هفته‌ها و ماه‌ها،
‫و اون‌ها در نهایت بهش عادت کردن.
‫بدون داین اصلا نمی‌تونستیم ‫به اون‌ها نزدیک بشیم.
‫و اون ما رو به این گروه معرفی کرد،
‫و داین بهمون یاد داد که ‫در حضور اون‌ها چطور رفتار کنیم.
‫نباید به گوریل زل زد.
‫این کار چالشه.
‫پس باید سرت رو پایین بندازی،
‫و این آوازسازی با آروغ رو انجام بدی.
‫کل مدت.
‫این یه جور تاییدیه کلامیه که...
‫یعنی در حضور اون‌ها هستی.
‫من فقط انتظار این رو داشتم که ‫از دیوید...
‫با گوریل‌های کوهی در پس‌زمینه فیلم بگیرم،
‫پس یه جوری، ‫موقعیت در اونجا...
‫اصلا چیزی که انتظارش رو داشتم نبود،
‫چون فقط این نبود که ‫یه نما از گوریل‌های کوهی...
‫در پس‌زمینه ‫و دیوید در پیش‌زمینه داشته باشیم،
‫یهو تو این موقعیت بودیم که ‫گوریل‌ها ما رو محاصره کرده بودن.
‫در فضای باز جنگل، یه گوریل ماده بزرگ ‫بود که ناهار می‌خورد،
‫و از دیوید خواستم ‫یه کم به اون نزدیک‌تر بشه...
‫که یه نمای دوتایی خوب داشته باشیم.
‫و خیلی خیلی نادره که داخل گروه ‫هر گونه خشونتی رخ بده.
‫پس خیلی بی‌انصافیه که...
‫انسان، گوریل رو به عنوان...
‫نماد هر چیز ستیزه‌جو و خشن انتخاب کرده،
‫چون این چیزیه که گوریل‌ها نیستن ‫ولی ما هستیم.
‫جان گفت: «برو اونجا، ‫و وقتی بهشون رسیدی،
‫درباره انگشت شست و انگشت سبابه صحبت کن،
‫و اینکه چقدر توانایی دست گرفتن مهمه.»
‫گفتم: «راست می‌گی جان.»
‫به خودمون که اومدیم، ‫دیدیم دو تا بچه گوریل اومدن...
‫و روی دیوید نشستن.
‫یه لحظه بود که...
‫فقط می‌شد یه کم از سر دیوید رو دید.
‫من شاخ درآوردم. ‫همه شاخ درآوردن.
‫اصلا انتظار این رو نداشتیم.
‫حقیقتا نمی‌دونم چقدر طول کشید.
‫به گمونم ده دقیقه بود ‫یا حتی یه ربع.
‫من از خود بی‌خود شدم.
‫اصلا حساب گذر زمان رو نکردم.
‫می‌دونین، این پذیرش فوق‌العاده.
‫و همین که می‌خواستم درباره...
‫تقابل انگشت شست و انگشت سبابه صحبت کنم،
‫احساس کردم که یه دست ‫روی سرم نشست.
‫و دست گوریل ماده بود،
‫و سرم رو چرخوند که بتونه ‫مستقیم تو چشم‌هام نگاه کنه،
‫و داخل دهنم رو نگاه کرد ‫و انگشتش رو گذاشت توی دهنم...
‫و با آروغ آوازسازی کرد.
‫من هم سعی کردم جوابش رو بدم.
‫و دیدیم که یه چشمش رو نگاه کرد ‫و بعد اون یکی چشمش رو نگاه کرد،
‫و فکر کردم: «خدایا، ‫الان سرش رو از بدنش جدا می‌کنه...
‫و ما هنوز تولید سریال رو تموم نکردیم.»
‫که توی اون موقعیت واقعا فکر بی‌رحمانه‌ایه!
‫و من ترکشون کردم، ‫از بین بوته‌ها خزیدم و برگشتم،
‫و گفتم: ‫«این یکی از فوق‌العاده‌ترین لحظات...
‫کل زندگی من بود. شگفت‌انگیز بود؟»
‫و اون گفت: «آره، فکر کنم ‫چند لحظه‌اش رو گرفتیم.»
‫من گفتم: ‫«ولی من تقریبا ده دقیقه اونجا بودم.»
‫«بیشتر ضبط نکردین؟»
‫گفت: «خب، یه کم ضبط کردیم.»
‫گفتم: «فقط یه کم؟»
‫گفت: «خب، آره، آخه منتظر تو بودم.»
‫«نمی‌خواستم فیلم تموم بشه...
‫وقتی وسط توضیح دادن انگشت شست و...
‫انگشت سبابه هستی.»
‫خیلی سخته درباره اهمیت ‫متقابل بودن...
‫انگشت شست و انگشت سبابه صحبت کرد...
‫وقتی انگشت یه گوریل ماده توی دهنته.
‫واقعا شگفت‌انگیز.
‫واقعا یکی از ممتازترین لحظات کل عمر من بود.
‫با تمام شدن فیلمبرداری با گوریل‌ها،
‫همراه با قوطی فیلم‌های قبلی ‫به سمت فرودگاه راهی شدیم.
‫اما ناگهان در موقعیتی ‫بسیار خطرناک قرار گرفتیم.
‫موقع برگشتن به دردسر خوردیم.
‫وقتی سوار ماشین‌هامون شدیم ‫تا ما رو به بیسوکه ببرن،
‫کلی آدم نظامی توی جاده دیدیم،
‫در حالی که می‌رفتیم،
‫بعدش یهو صدای شلیک تفنگ شنیده شد،
‫نگاه کردیم و متوجه شدیم که ‫این سربازها انگار...
‫احتمالا داشتن بالای سر ما شلیک می‌کردن.
‫و من گفتم: «چه... چه خبره؟»
‫و از گوشه پیچیدیم ‫و یه نگهبان مسلح اونجا ایستاده بود.
‫به مانع بعدی جاده‌ای که رسیدیم ‫مجبور شدیم متوقف بشیم.
‫این یارو اساسا گفت...
‫شما رو بازداشت می‌کنیم.
‫می‌خوایم ببینیم از چی فیلم می‌گرفتین.
‫پس جلومون رو گرفتن،
‫و بعدش ما رو به ایستگاه پلیس محلی بردن،
‫و از ما بازجویی شد که ‫چیکار داشتیم می‌کردیم،
‫و آیا مجوز داشتیم یا نه.
‫همه مجوزهایی که لازم بود رو داشتیم،
‫پس از این نظر خیالمون راحت بود.
‫مارتین ساندرز، فیلمبردار ما،
‫متوجه شد که چه خبره،
‫و متوجه شد این خطر وجود داره...
‫فیلمی که گرفته بودیم، ‫که صد البته...
‫بابتش کاملا ذوق‌مرگ بودیم،
‫ممکنه توقیف بشه.
‫پس برچسب‌های روی ‫قوطی‌های فیلم رو عوض کرد.
‫بر اساس برچسب، ‫فکر می‌کردن چیزی رو برداشتن...
‫که تازه فیلمبرداری کردیم، ‫ولی در واقع حلقه فیلم استفاده‌نشده بود.
‫بعدش ما رو اون شب توی یه هتل گذاشتن،
‫و عملا تحت بازداشت هتلی بودیم.
‫صبحش،
‫من و دیوید رو از بقیه جدا کردن، ‫همراه با تجهیزات،
‫و ما رو به یه محوطه نظامی ‫در وسط شهر کیگالی بردن.
‫و به من و دیوید گفته شده بود...
‫که وسط محوطه بایستیم، ‫زیر نور خوردشید،
‫فکر کنم حتی اجازه نداشتیم ‫که بریم زیر سایه بایستیم.
‫و فکر کردم: «خب، نمی‌دونم، ‫الان می‌خوان ما رو...
‫تیربارون کنن یا همچین چیزی؟»
‫«نمی‌دونم چیه.»
‫و در اون لحظه، واقعا نمی‌شد ‫فهمید مشکل چیه.
‫بالاخره، ما رو به یه دفتر بردن.
‫اونجا این... رئیسه بود، هر کی، ‫گمونم یه فرمانده.
‫و تکیه داد به صندلی و گفت: ‫«خیلی خب، می‌تونید برید.»
‫خلاصه، سوار هواپیما شدیم،
‫همه تجهیزاتمون رو بار کردیم، ‫و هواپیمامون به پرواز دراومد.
‫و من با دیدن ناپدید شدن ‫باند فرودگاه کیگالی در دوردست،
‫یه نفس راحت کشیدم.
‫بعد از چهار سال در دست تولید بودن،
‫زندگی بر روی زمین ‫بالاخره در ژانویه ١٩٧٩ پخش شد،
‫ولی اصلا نمی‌دونستیم که ‫نظر مخاطبین قراره چی باشه.
‫[زندگی بر روی زمین]
‫وقتی قسمت اول پخش شد،
‫یادمه فرداش رفتیم دفتر،
‫و از چیزهایی که می‌شنیدیم ‫متوجه شدیم که...
‫موفقیت چشمگیری بوده.
‫یعنی فراتر از بالاترین حد انتظاراتمون.
‫خیلی خشنود شدیم.
‫مخاطب خیلی زیادی جذب کرد،
‫و مخاطبین هم مشخصا حس کردن...
‫که این چیزی استثنایی بود.
‫و پونزده میلیون نفر تماشاش کرده بود،
‫که مخاطب خیلی زیادیه.
‫[یکی از باشکوه‌ترین برنامه‌های تلویزیونی ‫دوران ما]
‫حس شگفت‌انگیزی داشت ‫وقتی اون برنامه‌ها رو می‌دیدی،
‫هر کسی توی کشور...
‫که تلویزیون‌های رنگی داشتن ‫هم همچین حسی داشتن.
‫یکی از جالب‌توجه‌ترین سریال‌های ‫ساخته شده برای تلویزیون،
‫داستان زندگی بر روی زمین، ‫به نویسندگی و مجری‌گری دیوید اتنبرو.
‫[دیوید اتنبرو]
‫خب، مثل میلیون‌ها تماشاگر دیگه،
‫من هم هر سه‌شنبه شب ‫به تلویزیون خیره بودم...
‫برای این چند هفته اخیر،
‫تا سریال شگفت‌انگیز ‫زندگی بر روی زمین شما رو ببینم.
‫وای، عالیه. ‫دیوید اتنبرو.
‫واقعا ازتون ممنونم.
‫فکر کنم آخرین‌باری که ‫چنین تمجیدی از من شد...
‫موقعی بود که یه گوریل کوهی روی من نشست!
‫به ما پیام رسیده بود که ‫کافه‌ها از حالت عادی خلوت‌تر بودن...
‫چون مردم خونه می‌موندن تا مستند رو ‫تماشا کنن، گاهی هفته‌ای دو بار.
‫زندگی بر روی زمین یه شگفتی مطلق بود.
‫تجربه روشنگری بود.
‫مردم چیزهایی یاد می‌گرفتن ‫که حتی تصورش هم نمی‌کردن،
‫و باید یادتون باشه که اون موقع،
‫اواخر دهه ٧٠، ‫مردم اصلا همچین چیزی ندیده بودن.
‫فکر کنم زندگی بر روی زمین واقعا ‫به تلاش‌های حفاظتی کمک بزرگی کرد.
‫مثلا حفاظت گسترده از گوریل‌ها رو ‫شروع کرد،
‫به خاطر سکانس دیوید با گوریل‌ها،
‫که شهرت جهانی پیدا کرد.
‫وقتی اومدیم که خدافظی کنیم،
‫به داین قول دادم همه تلاشم رو می‌کنم...
‫تا حمایت مالی برای اون ‫و فعالیت‌هاش رو تامین کنم.
‫[در سال ١٩٧٩، تنها چند صد ‫گوریل کوهی در جهان باقی مانده بود.]
‫[امروز، به لطف تلاش‌های حفاظتی، ‫بیش از هزار تن هستند.]
‫[این مستند موفقت بین‌المللی بزرگی است و ‫بیش از ٥٠٠ میلیون بیننده داشته است.]
‫[حرفه دیوید به عنوان تاثیرگذارترین فیلمساز ‫حیات وحش دوران ما با این اثر شروع شد.]
‫[سیاره زنده - ١٩٨٤]
‫و در این لحظه تنها هدفش در زندگی...
‫کسب اطمینان از اینه که فقط خودش...
‫تنها نر این منطقه باشه،
‫و برای این کار، باید بجنگه.
‫اونجا!
‫نهنگ آبی بیش از ٣٠ متر طول داره.
‫این کوچولو نابینا به دنیا اومده.
‫[آفریقا - ٢٠١٣]
‫جانور محسورکننده‌ایه.
‫[سیاره سبز - ٢٠٢٢]
‫کار کردن با دیوید واقعا مایه افتخار بود.
‫اون خیلی باحال بود.
‫حس شوخ‌طبعی معرکه‌ای داره.
‫آتشفشان‌ها امروزه ناچیز...
‫صحنه ٦٦، برداشت سوم.
‫خب، این... این، می‌دونین...
‫کاملا و مطلقا زندگی من رو متحول کرد،
‫و زندگی من رو تصدیق داد. ‫همیشه به این تشبیه‌اش کردم...
‫که انگار موج‌سوار بودی ‫و یه موجی پیدا کردی...
‫و اون موج تا سی سال متوقف نشد.
‫همینطور ادامه داشت.
‫و این...
‫آره.
‫برنامه‌های تلویزیونی تاریخ طبیعی ‫حاصل فهمی...
‫در مخاطبین درباره اهمیت ‫دنیای طبیعی شدن.
‫درکی درباره نقشی که بشریت...
‫در نحوه کارکرد جهان داره،
‫و جوری که ما کاملا وابسته به...
‫جهان طبیعی هستیم، ‫چون هر نفسی که می‌کشیم،
‫و هر غذایی که می‌خوریم از...
‫جهان طبیعی میاد،
‫و اگه به جهان طبیعی صدمه بزنیم، ‫به خودمون صدمه می‌زنیم.
‫و به نظرم تلویزیون می‌تونه مدعی ‫ایفای نقشی...
‫در گسترش این آگاهی باشه.
‫یعنی، چه افتخار شگفت‌انگیزی.
‫درباره‌اش رویا می‌بینم.
‫خارق‌العاده‌ترین تجربه‌ای بود...
‫که فرد علاقه‌مند به جهان طبیعی...
‫می‌تونست داشته باشه.
دانلود فیلم و سریال W W W . M O V I E S H O . C O M